Alleen de dialoog kan een antwoord zijn

Reactie op het artikel van Johanneke Liemburg ‘Politiek moet de burger visie bieden’ Friesch Dagblad 4 februari jl.

In deze tijden van opkomend populisme is de dialoog een krachtig hulpmiddel, betoogt Jan Hendrik Jansen. Door een dialoog, zoals die gevoerd werd op de dorpentop, leren we naar elkaar te luisten en elkaar te respecteren.

In het Fries Dagblad van 4 februari jongstleden schreef Johanneke Liemburg, burgemeester van de gemeente Littenseradiel een mooi artikel over de stand van de democratie in Nederland. Ook schreef zij over de vele experimenten die er in dat opzicht de laatste maanden worden uitgeprobeerd. Als mede initiatiefnemer van de Fries Dorpentop wil ik graag op haar stuk reageren.

Het gaat in de discussies en reacties bij deze onderwerpen, zoals een dorpentop, vaak om gelijk hebben. Het loten van deelnemers is geen succes, want de meesten komen toch niet; de deelnemers lijken toch altijd weer afkomstig te zijn uit dezelfde ‘bovenlaag’, de uitkomsten kon je vooraf al wel voorspellen en het vervolg van een G1000 – een burgertop waar burgers ideeën met elkaar bespreken en uitwisselen – blijft meestal vrij onzichtbaar.

Ik kan en wil het allemaal niet ontkennen. Een ideaal systeem bestaat er niet.

Toen wij als vrijwilligersgroep ruim anderhalf jaar geleden begonnen met het organiseren van de eerste Friese Dorpentop deden we dat niet met de doelstelling het gelijk van deze democratische werkwijze te bewijzen. Onze wens is en was vanaf 5 november 2016 in Friesland een beweging op gang brengen waarbij burgers en bedrijfsleven, en provinciale en gemeentelijke overheden leren inzien dat het samenwerken binnen de bestaande democratische verhoudingen veel beter kan en dat de dialoog hier een belangrijk hulpmiddel voor is.

De dialoog leert ons de spelregels om beter met elkaar te leren omgaan, die een basis zouden moeten zijn onder elk democratisch experiment; naar elkaar luisteren, elkaar respecteren, zoeken naar overeenkomsten en samenwerken. Ook tegen mevrouw Liemburg zou ik zeggen, hoe interessant haar artikel ook is, zoek niet alleen naar de beste methodiek, maar

leer van elk democratisch experiment en redeneer samen met ons vanuit de kracht van de dialoog.

In tijden van opkomend populisme is er maar één antwoord van de tot op heden zwijgzame meerderheid mogelijk: de dialoog, in welke experimentele vorm dan ook.

Artikel Johanneke Liemburg Friesch Dagblad 4 februari 2016:
Friesch Dagblad pagina 2: intro ‘Politiek moet de burger visie bieden’
Friesch Dagblad pagina 24: essay ‘Mensen hoeven geen inspraak, ze willen perspectief’

Reactie Jan Hendrik Jansen:

 

Accepteer dat anderen anders denken en dat je soms je zin niet krijgt!

10 januari heeft president Obama zijn afscheidstoespraak gehouden. Na een roerige verkiezing heeft hij zijn stoel overgedragen aan Donald Trump. In zijn speech heeft hij een aantal rake dingen gezegd die ook voor ons gelden.

Lees meer

Friese Dorpentop: burgers betrekken bij de democratie – Your post

De eerste Friese Dorpentop vond zaterdag 5 november jl. plaats in het WTC Expo in Leeuwarden.

Belangrijkste thema tijdens deze bijeenkomst: de toekomst van het Friese platteland. Bij binnenkomst viel het geroezemoes meteen op; een selectie van ongeveer 500 burgers, verdeeld in groepjes van acht, deelde hun visie op de gespreksonderwerpen. Ze waren steekproefsgewijs, door middel van loting, uitgenodigd om te praten over de toekomst van de provincie.
Lees meer

Friese Dorpentop is start van beweging richting nieuwe democratie

In Fryslân vindt op 5 november in het WTC Expo de eerste provinciebrede burgertop plaats, over de toekomst van het Friese platteland. Deze Friese dorpentop wordt georganiseerd voor alle inwoners van Fryslân van 18 jaar en ouder, uitgezonderd inwoners van de vier grote plaatsen Leeuwarden, Drachten, Heerenveen en Sneek. Om deelnemers te werven zijn eind september 10-duizend brieven gestuurd aan mensen die zijn ingeloot om deel te nemen. Daarnaast zijn vertegenwoordigers van bedrijfsleven en overheid uitgenodigd, zodat de uitkomst van de Friese Dorpentop een breed gedragen beeld oplevert van hoe leefbaarheid in Fryslân er in de toekomst uit zou moeten zien.

Het is hoog tijd dat er iets verandert in onze democratie. De wereld verandert steeds sneller, maar ons democratische systeem is de afgelopen honderd jaar nagenoeg hetzelfde gebleven. We kunnen via de social media elke dag onze stem laten horen, maar we mogen maar eens in de vier jaar onze stem uitbrengen. Er ontstaat afstand, verwijdering en wantrouwen van burgers richting politiek: “Ze luisteren toch niet naar ons.” Er zijn steeds meer geluiden in de politiek dat zij het zelf ook graag anders willen. Maar hoe?

Op diverse plaatsen in Nederland wordt op verschillende manieren geëxperimenteerd om antwoorden te vinden op die vraag. We noemen dat Nieuwe Democratie. Bewoners nemen zelf verantwoordelijkheid voor de publieke zaak, en politici leren beter luisteren naar geluiden uit de samenleving. Ook buiten verkiezingstijd.

Een middel om nieuwe democratie mee vorm te geven, is een burgertop. Dat is een evenement waarbij een grote groep mensen op één dag bijeen komt om hun mening te geven en met elkaar in gesprek gaan over hun eigen gemeenschap. Zij bepalen aan het einde van de dag ook wat er met de uitkomsten gebeurt. Dit concept is ontwikkeld in België toen het na de verkiezingen anderhalf jaar duurde om een regering te vormen. De Belgen besloten toen het heft in eigen hand te nemen en met 1000 gelote deelnemers zelf de thema’s te benoemen die voor de Belgische toekomst belangrijk waren. Deze innovatieve invulling van democratie is sindsdien op diverse plaatsen in Nederland herhaald zoals Uden, Amersfoort en Groningen.

De Friese Dorpentop levert een aantal onderwerpen, beelden en ideeën over het Friese platteland. Maar het is ook de start van een beweging, een nieuwe relatie tussen burgers en overheid, op weg naar een nieuwe democratie vanuit positiviteit en (meer) gelijkwaardigheid. Dit betekent niet dat burgers en overheid het altijd eens zijn maar wel dat ze elkaar respecteren en naar elkaar luisteren. Bij nieuwe beslissingen is er sprake van wederkerigheid. Burgers, ondernemers, maatschappelijke organisaties, politici en overheid trekken als partners met elkaar op bij initiatieven, elk vanuit hun eigen rol en verantwoordelijkheid. Want de partners zijn wel gelijkwaardig, maar niet gelijk. Na de Friese dorpentop werken zij samen, elk vanuit hun eigen rol, verder aan het realiseren van de ideeën voor het Friese platteland.

De opbrengst van de Friese Dorpentop vormt waardevolle input voor beleid, projecten en programma’s van de overheden en diverse maatschappelijke organisaties. Daardoor ontstaat synergie tussen de agenda’s en beleidsdoelen waardoor ze elkaar versterken in het realiseren daarvan. En, nog belangrijker, ze zijn daadwerkelijk afgestemd op wat burgers willen en nodig hebben.

De burgers die zijn ingeloot om deel te nemen aan de Friese Burgertop, zijn nu aan zet om zich aan te melden en op 5 november met 999 andere Friezen aan de start te staan van een nieuwe democratie in Fryslân.

Hilda Feenstra